Historiek van het Waterfront

Het Belgische Waterfront tijdens WOI

De zee bood tijdens de eerste maanden van de Eerste Wereldoorlog een ontsnappingsroute aan duizenden vluchtelingen. Maar toen de Duitse legers de kust bereikten, kon een veelvoud aan vluchtelingen het oorlogsgeweld niet meer ontvluchten via passagiersschepen of ‘petits bateaux’. De Belgische kust vormde enerzijds een natuurlijke verdedigingslinie die onder Duitse bezetting stevig werd uitgebouwd met kustartillerie en mijnenvelden. Anderzijds beschikte de Vlaamse kust over twee uitvalsbasissen voor een Duitse duikbotenoorlog als antwoord op de geallieerde maritieme blokkade tegen Duitsland, die de Duitse bevolking langzaam maar zeker uithongerde. 

Duikbotenoorlog

De duikbotenoorlog evolueerde van vrij hoffelijk in 1914-1915 naar uiterst grimmig en onbeperkt vanaf 1917. Eind april/begin mei 1918 viel de Britse vloot de havens van Oostende en Zeebrugge aan in een poging de Duitse duikbotenoorlog een halt toe te roepen. Ondertussen waren reeds duizenden zeelui omgekomen tijdens de strijd op zee en hadden Belgische burgers van verschillende kustgemeenten reeds meermaals kennis gemaakt met het begrip ‘friendly fire’ toen geallieerde granaten, afgevuurd van schepen voor de kust of gedropt uit vliegtuigen, op hun huizen terechtkwamen.

De Namenlijst

Ieder duo participanten herdenkt een slachtoffer wiens overlijden gelinkt is aan het Waterfront. De namen worden verzameld via de Namenlijst van het In Flanders Fields Museum, eveneens een project mede ondersteund door GoneWest.  Deze unieke, thematische insteek brengt meer dan 3.000 slachtoffers samen in een inclusief verhaal.
Voor elke naam wordt symbolisch een bootje te water gelaten.

De Namenlijst binnen het Waterfront

Binnen het ‘Waterfront’ betekent dit: alle Belgische zeelui die door de strijd op zee om het leven kwamen, alle niet-Belgische doden omgekomen in de Belgische territoriale wateren, alle burgers aan de Belgische kust die stierven door bombardementen of beschietingen vanop zee of militairen die sneuvelden tijdens geallieerde aanvallen op de kust, alle slachtoffers van de Duitse duikboten die specifiek uit Vlaanderen opereerden en de geïdentificeerde slachtoffers op het Tanganyikameer dat destijds tot België behoorde. 

Landen van herkomst

Vóór 1998 dachten veel mensen dat er slechts drie nationaliteiten in België gevochten hebben tijdens de Eerste Wereldoorlog: Duitsers, Britten en natuurlijk Belgen.
Sinds het In Flanders Fields Museum inzet op een meerstemmige en inclusieve benadering van deze oorlogsgeschiedenis raakten tientallen nieuwe ‘betrokkenen’ bekend. Anno 2018 staan er meer dan 100 landen van geboorte in de Namenlijst. 

Betrokken landen tijdens WOI

De betrokkenen kwamen uit meer dan vijf verschillende continenten om hun dood in België te vinden. De meesten onder hen voerden per schip naar het Europese vasteland. Het ‘Waterfront’ brengt hulde aan al deze betrokkenen door de deelzones af te bakenen met de vlaggen van de hedendaagse landen van afkomst: van de Caraïbische kust en Brazilië, over IJsland en Litouwen via Madagaskar en Senegal tot India en Australië.

Contactgegevens kenniscentrum IFFM

Piet Chielens, Pieter Trogh en Dries Chaerle

Tel:  + 32 (0) 57 239 453